
Yazı
Mola Sohbetlerinden İş Barışını Bozmaya Uzanan "Dedikodu" Kültürü
İş yerlerinde ve çağrı merkezlerinde dedikodu kültürü iş barışını nasıl bozar? Asılsız zam söylentileri ve ön yargıların verimliliğe etkilerini keşfedin.
Kurumların Görünmeyen Düşmanı: Mola Sohbetlerinden İş Barışını Bozmaya Uzanan "Dedikodu" Kültürü
İş hayatında hepimizin adını duyduğunda yüzünü ekşittiği, kimsenin sevmediğini iddia ettiği ama mola alanlarında çay sohbeti başladığında neredeyse herkesin bir ucundan dahil olduğu gizli bir tehlike var: Dedikodu.
Özellikle çağrı merkezleri gibi iletişimin ve insan etkileşiminin çok yüksek olduğu yoğun operasyonel kurumlarda, mola dakikaları zihni dinlendirmek yerine maalesef birer "spekülasyon merkezine" dönüşebiliyor. Peki, masum bir çay sohbeti gibi başlayan bu durum, kurumun işleyişini ve çalışanların psikolojisini nasıl çökertiyor? Gelin, hepimizin çok yakından bildiği iki somut örnek üzerinden bu süreci inceleyelim.
1. Yıl Sonu Kabusu: Asılsız Maaş Zammı Senaryoları
Her yıl sonu yaklaştığında, kurum koridorlarında aynı tanıdık fısıltılar yükselmeye başlar. Ortada henüz resmi bir açıklama yokken, birileri ortaya bir rakam ya da olumsuz bir senaryo atar. "Duydunuz mu, bu yıl zam beklenenden çok düşük olacakmış, şimdiden iş bakalım" cümlesi, bir kıvılcım gibi tüm ekibe yayılır.
Bu noktada en trajik olan şey şudur: Dedikoduyu başlatan kişi son derece rahattır, çünkü senaryoyu bizzat kendisi uydurmuştur. Ancak bu sözlere inanan çalışma arkadaşı, ortada böyle bir durum olmamasına rağmen yaptığı işten soğur, motivasyonunu kaybeder ve hatta apar topar iş arama sürecine girer. Kulaktan kulağa büyüyen bu asılsız bilgi tüm kurumu sarar ve genel bir performans düşüklüğüne yol açar. Sonuçta ise top yine yönetime kalır; yöneticiler, aslında hiç var olmayan bir krizi çözmek ve ortalığı yatıştırmak için açıklama yapmak zorunda bırakılır.
2. Yeni Başlayanların İlk Sınavı: "Kesin Torpille Geldi" Etiketi
Kurum içi dedikodunun bir diğer vazgeçilmez malzemesi ise işe yeni başlayan personellerdir. Henüz masasına oturup işini öğrenmeye çalışan bir kişi, daha ilk günden bazılarının diline düşer. Hemen havada uçuşan o klasik cümle kurulur: "Kesin torpille geldi, müdürün tanıdığıymış..."
İş dünyasının gerçeklerini bir kenara bırakıp şu soruyu sormak gerekir: Kimin nasıl geldiğinin, kim tarafından referans gösterildiğinin size veya yaptığınız işe ne gibi bir etkisi var? Bu dedikoduyu yayarak o kişinin işe girişini mi iptal edeceksiniz, yoksa kendi performansınızı mı artıracaksınız? (Elbette liyakat ve torpil meselesi başlı başına ayrı bir yazının konusu, ona da ayrıca değineceğiz.) Ancak ortadaki gerçek şu ki; henüz tanımadığınız bir insanı daha ilk günden yaftalamak, sadece çalışma ortamındaki huzuru zehirler ve yeni gelen kişinin kuruma adaptasyonunu baltalar.
Dedikodu Neden Yapılır? Üretmek Yerine Tüketmek
Dedikodu, sadece birilerini çekiştirmekten ibaret değildir; aynı zamanda başkaları hakkında yalan üretmek ve emeğe saygısızlık etmektir.
Dikkatle baktığımızda, bu alışkanlığı meslek edinen kişilerin ortak bir özelliği olduğunu görürüz: İşiyle ve başarısıyla ön plana çıkamayanlar, ürettikleri yalanlarla görünür olmaya çalışırlar. Konuşacak nitelikli bir konusu olmayan veya tabiri caizse "boş kalan" insanlar, dedikodu yaparak kendilerine sosyal bir yer edinmeye, ortamın "her şeyi bilen" kişisi olarak ön planda takılmaya çalışırlar.
Sonuç: Çalışma Hevesimizi Korumak Bizim Elimizde
Kurumsal hayatta dedikodu; insanların huzurunu kaçıran, çalışma hevesini kıran ve ekip arkadaşlarının birbirine olan güvenini sarsan sinsi bir illettir.
Bir kurumun yükselmesi ve "100 numara" bir çalışma ortamına dönüşmesi; mola saatlerinde başkalarının hayatını veya asılsız senaryoları konuşmakla değil, kendi işimize odaklanmakla mümkündür. Unutmayalım ki; dedikodunun olduğu yerde güven, güvenin olmadığı yerde ise verimlilik barınamaz. Bir sonraki çay molasında masaya bir dedikodu bırakıldığında, o sohbete ortak olmamak bile iş barışına yapacağınız en büyük katkıdır.